Erseka, kryeqendra e rrethit të Kolonjës, u krijua rreth vitit 1768 si një vendbanim prej rreth 100 shtëpish buzë rrugës që lidhte Korçën me Leskovikun. E pozicionuar në një lartësi prej rreth 1100 metrash mbi nivelin e detit në Pllajën e Kolonjës, ajo u popullua fillimisht nga banorë të ardhur nga fshatrat përreth. Kjo krahinë mban gjithashtu gjurmë më të hershme banimi, siç janë vendbanimi parahistorik i Ollmit të Qinamit dhe shpella e Kamnikut.
E shtrirë përballë Malit të Gramozit, i cili arrin lartësinë 2523 metra në Majën e Qukapecit, kjo zonë ndahet nga pllaja e Korçës përmes Pragut të Qarrit. Pllaja përshkohet nga përrenj të ndryshëm, si Përroi i Starjes dhe ai i Taçit, uji i të cilëve derdhet në pellgun e lumit të Osumit që rrjedh tërthor pjesës perëndimore të saj.
Përgjatë historisë së saj, popullsia e zonës ka njohur luhatje të ndjeshme. Ndërsa gjatë periudhës midis viteve 1945 dhe 1990 numri i banorëve u dyfishua, në dekadat e fundit emigrimi, largimi drejt kryeqytetit e ultësirës perëndimore dhe ulja e lindjeve sollën rënien e tij, ku sipas censusit të vitit 2011 qyteti numëronte 3746 banorë.
