Rritja e çmimeve të qirave është shndërruar në faktorin kryesor të presioneve të brendshme inflacioniste në ekonominë shqiptare, duke arritur në nivelin historik prej 7.8% gjatë muajit qershor. Sipas analizës së fundit të Bankës së Shqipërisë, kostoja e strehimit po rëndon drejtpërdrejt në buxhetet familjare, duke mbajtur të lartë nivelin e përgjithshëm të çmimeve në vend.
Ushqimet dhe qiratë dominojnë inflacionin
Të dhënat e publikuara në Raportin Tremujor të Politikës Monetare 2026/III tregojnë se kategoria “strehim-qira” ka kontributin më të lartë në rritjen e çmimeve. Gjatë tremujorit të dytë, ku vendi regjistroi një inflacion total prej 3%, ushqimet dhe qiratë së bashku formuan rreth 65% të këtij inflacioni. Kjo tregon se barra e rritjes së çmimeve nuk është e shpërndarë në mënyrë të barabartë në shportën e konsumit, por është përqendruar te dy zërat kryesorë të jetesës.
Dinamika e inflacionit të qirave ka ardhur në rritje të vazhdueshme. Pas nivelit prej 7.5% në tremujorin e parë, ky tregues shënoi një mesatare prej 6.9% në muajt prill-maj, për t’u përshpejtuar sërish fort në qershor. Vetëm qiratë kontribuuan me rreth 1.4 pikë përqindjeje në inflacionin bazë dhe rreth 2 pikë përqindjeje në inflacionin bazë neto e të brendshëm.
Ndikimi makroekonomik dhe sektorët e tjerë
Banka e Shqipërisë arrin në një konstatim domethënës: nëse përjashtohet efekti i qirave, inflacioni i brendshëm mbetet në përputhje me objektivin e saj prej 3%. Megjithatë, presionet mbi çmimet nuk kufizohen vetëm te strehimi. Rritje janë shënuar edhe në shërbimet e transportit, sigurimet në transport, paketat turistike, shërbimet postare, si dhe në kujdesin mjekësor dhe personal. Ndërkohë, inflacioni në restorante dhe akomodim u rrit në 3.1%, nga 2.4% që ishte një tremujor më parë.
Institucioni qendror financiar pret që inflacioni të qëndrojë përkohësisht mbi objektivin, duke renditur nivelet e larta të qirave si një nga faktorët kryesorë që do ta mbajnë atë nën presion në afatin e shkurtër. Sipas kësaj analize, shtrenjtimi i banesave me qira ka kaluar nga një çështje e tregut të pasurive të paluajtshme në një faktor me peshë të rëndësishme makroekonomike për vendin.
Foto ilustruese.
