Dita Kombëtare e Alfabetit, që përkujton Kongresin e Manastirit më 1908, është një nga ngjarjet më të rëndësishme në historinë e kulturës dhe identitetit kombëtar shqiptar.
Megjithatë, problemi i mosnjohjes së mirë të alfabetit dhe përdorimit të gabuar të gjuhës shqipe nga shqiptarët e sotëm paraqet një paradoks dhe një sfidë.
1. Ndërlidhja mes historisë dhe realitetit aktual
Alfabeti i shqipes ishte një përpjekje madhore për të unifikuar një popull që për shekuj ishte ndarë në baza kulturore dhe gjuhësore. Përmes këtij alfabeti, shqiptarët krijuan një bazë të përbashkët për shkrimin dhe leximin e gjuhës së tyre, duke forcuar identitetin kombëtar. Por sot, përkundër këtij progresi historik, shumë shqiptarë, sidomos në forma digjitale, nuk i respektojnë rregullat e drejtshkrimit dhe gramatikës së shqipes, duke treguar një mungesë të vetëdijes për rëndësinë e gjuhës së tyre.
2. Përhapja e mosnjohjes dhe gabimeve
Mosnjohja e mirë e alfabetit dhe drejtshkrimit është veçanërisht e dukshme në rrjetet sociale, ku përdorimi i “shqipes së çalë” ose i shkronjave latine në mënyrë të gabuar është bërë një fenomen i zakonshëm. Ky fenomen ndikon negativisht te cilësia e komunikimit dhe ndjenja e krenarisë për gjuhën kombëtare.
3. Arsyet e prapambetjes
Disa nga faktorët që kontribuojnë në këtë problem përfshijnë:
•Edukim i dobët: Sistemi arsimor shpesh dështon të theksojë rëndësinë e drejtshkrimit dhe të leximit të rregullt.
•Ndikimi i teknologjisë: Përdorimi i gjerë i teknologjive digjitale dhe mungesa e tastierave shqipe kanë promovuar shkruarjen jo korrekte të gjuhës.
•Globalizimi dhe emigrimi: Kontaktet e gjera me gjuhë të huaja kanë ndikuar në asimilimin e termave dhe formave të shprehjes që nuk respektojnë rregullat e shqipes.
4. Pasojat kulturore
Humbja e respektit ndaj alfabetit dhe drejtshkrimit përbën një kërcënim për ruajtjen e identitetit kombëtar. Gjuha është një nga shtyllat kryesore të kulturës dhe mosrespektimi i saj mund të shkaktojë shkëputje të brezave nga tradita dhe historia e tyre.
5. Çfarë mund të bëhet?
•Fushata ndërgjegjësimi: Edukimi për rëndësinë e alfabetit duhet të forcohet përmes mediave, shkollave dhe organizatave kulturore.
•Investime në edukim: Sistemi arsimor duhet të përmirësojë mësimdhënien e drejtshkrimit dhe të leximit.
•Përdorimi i teknologjisë: Zhvillimi i aplikacioneve dhe mjeteve që promovojnë përdorimin korrekt të shqipes mund të ndihmojë në ndërgjegjësimin e të rinjve.
Dita Kombëtare e Alfabetit duhet të shërbejë si një kujtesë e vazhdueshme për rëndësinë e gjuhës dhe shkrimit të saktë në ruajtjen e identitetit kombëtar. Një popull që nuk respekton gjuhën e tij të shkruar rrezikon të humbasë lidhjen me historinë, kulturën dhe trashëgiminë e vet. Zgjidhja e këtij problemi kërkon angazhim kombëtar për të rikthyer krenarinë dhe vetëdijen për rëndësinë e alfabetit dhe gjuhës shqipe.
